Noworodek pacjentem – prawa na porodówce

RODZICU NOWORODKA! MASZ PRAWO

– do pełnej informacji na temat stanu zdrowia dziecka, wszystkich czynności i zabiegów przy nim wykonywanych,
– obecności przy dziecku podczas każdej czynności wykonywanej przez personel medyczny.
– każda taka czynność musi być poprzedzona Twoją zgodą (którą w każdej chwili możesz cofnąć)
– w każdym przypadku możesz odmówić
– żadne zabiegi medyczne nie są przymusowe.
– masz prawo odmówić lub wyrazić zgodę na szczepienie dziecka w pierwszej dobie życia – po uzyskaniu pełnej informacji o korzyściach, ale i zagrożeniach związanych z tymi szczepieniami (pełną listę niepożądanych odczynów poszczepiennych znajdziesz w rozporządzeniu ministra zdrowia)
– nikt z pracowników szpitala nie ma prawa Cię zastraszać ani przymuszać do do procedur medycznych, na które nie wyrażasz zgody.

Rodzice noworodka od chwili narodzin są jego przedstawicielami ustawowymi, a na personelu medycznym spoczywa obowiązek informowania ich o wszystkim, co dotyczy ich nowo narodzonego dziecka, a także pytanie rodziców o zgodę na każdą interwencję medyczną również szczepienie. Ogólna zgoda na leczenie nie jest wystarczająca żeby na jej podstawie udzielać świadczeń medycznych.

Rodzic ma prawo być obecny przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych dziecku (mówi o tym art. 21 ust. 2 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta).

Wykonanie zabiegu medycznego bez zgody osoby uprawnionej czyni go nielegalnym i powinno być ścigane z przepisów Kodeksu Karnego.

Najczęstsze naruszenia praw rodziców małych pacjentów to:
– brak pełnej informacji, szczególnie o ryzyku związanym z zabiegiem
– brak możliwości wyrażenia zgody lub odmowy na zabiegi medyczne, badania i podanie szczepionek i leków
– ukrywanie diagnozy
– dokarmianie karmionego piersią dziecka sztucznymi mieszankami mlecznymi bez pytania o zgodę
– niepozwalanie rodzicom na obecność w czasie wykonywania badań i szczepień u dzieci, wypraszanie ich oraz zabieranie dzieci z sali bez pytania o zgodę

Podstawa prawna – Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta

JAKIE PRZEPISY PRAWA STANOWIĄ O PRAWIE DO WYRAŻENIA ZGODY?

– art. 23 kodeksu cywilnego, który udziela ochrony takim dobrom prawnym jak wolność i zdrowie;
– art. 3 karty praw podstawowych Unii Europejskiej – prawo człowieka do poszanowania integralności fizycznej i psychicznej oraz swobodnej i świadomej zgody
– art. 5 Europejskiej Konwencji Bioetycznej stanowi, iż każdej interwencji w dziedzinie służby zdrowia dokonać można jedynie po udzieleniu przez osobę zainteresowaną swobodnej i świadomej zgody na taką interwencję;
– art. 15 i nast. ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta oraz art. 32, 33 i 35 ustawy o zawodzie lekarza stanowią iż pacjent ma prawo do wyrażenia zgody na udzielenie określonych świadczeń zdrowotnych lub ich odmowy;
– art. 192 Kodeksu karnego stanowi, że wykonywanie zabiegu leczniczego bez zgody pacjenta zagrożone jest karą pozbawienia wolności do lat 2.
– art. 3 ust. b. kodeksu etyki zawodowej położnej oraz art. 15 Kodeksu etyki lekarskiej.

(Na podstawie informacji ze strony Fundacji Rodzić po Ludzku)

O CZYM WARTO JESZCZE WIEDZIEĆ?

1. W szpitalu jedynie stała obecność przytomnej osoby dorosłej gwarantuje w 100%, że dziecko nie zostanie zaszczepione lub poddane innym zabiegom medycznym bez zgody rodziców.
2. Znamy przypadki zaszczepienia wbrew decyzji rodziców.
3. Winowajcy zazwyczaj nie ponoszą żadnych konsekwencji – rodzic może co najwyżej złożyć skargę do kierownika tejże placówki i rozważyć doniesienie do prokuratora.
4. Rodzic NIE ma obowiązku prawnego podpisywania jakichkolwiek dokumentów czy oświadczeń – czy to w szpitalu, czy w przychodni, czy w sanepidzie.
5. Pisemna niezgoda na szczepienie lub/i inne zabiegi medyczne w szpitalu może, ale nie musi pomóc, może spowodować przekazanie sprawy do sanepidu i wszczęcie postępowania administracyjnego.
6. Szpital może, ale nie musi, powiadomić sanepid o rodzicach uchylających się od szczepienia dziecka w szpitalu.

UWAGA! 
Możesz złożyć pisemne oświadczenie dot. braku zgody na zabiegi medyczne np. „Nie wyrażam zgody na wykonanie szczepień w szpitalu i/lub innych zabiegów u mojego nowo narodzonego dziecka”, ale jedyną gwarancją jest pilnowanie go (ponieważ rodzice mają prawo do obecności przy wszelkich zabiegach medycznych), jednak otrzymujemy zgłoszenia, że takie oświadczenie nie zawsze zostaje uszanowane.

WZORY PISM
www.pisma.szczepienia.org.pl
ścieżki alternatywne https://github.com/szanitani/szczepienia
Pomoc prawna w razie nałozenia grzywny kancelariapoznan@me.com

1. Nie podpisuj oświadczenia w przychodni
2. Zadaj pytania lekarzowi
3. Wniosek o wyjaśnienia do przychodni
4. Apel do rodziców nachodzonych przez opiekę społeczną i sanepid